Deze blog van Myrah Wouters verscheen 13 juli in de nieuwsbrief van Mobile Healthcare

De wereld achter het ontstaan van de eHealth-monitor: onderzoek en analyse

14/09/2018
De inzet van e-health is veel meer dan het invoeren van een nieuwe techniek of een gadget in de Nederlandse zorg. Het is een maatschappelijke innovatie waarbij menselijke, organisatorische en omgevingsaspecten van groot belang zijn. Sinds 2013 onderzoeken Nictiz en het Nivel de beschikbaarheid en het gebruik van e-health in Nederland. Jaarlijks worden de onderzoeksresultaten gebundeld in een rapport: de eHealth-monitor.

Vanaf januari beginnen onze handen alweer te jeuken: het onderzoek dat resulteert in de eHealth-monitor gaat in de koude wintermaanden van start. Vragenlijsten worden samengesteld op basis van gesprekken met vertegenwoordigers uit het veld: KNMG, Actiz, V&VN, de Patiëntenfederatie Nederland, Zorgverzekeraars Nederland en Vilans. Het blijft een uitdaging om een vragenlijst samen te stellen die alles bevat wat we willen weten, maar ook weer niet te lang is. Want hoe langer de vragenlijst, hoe groter de kans dat invullers voortijdig afhaken.

Cijfers en duiding

Als de ingevulde vragenlijsten bij ons terug zijn, start de analysefase. Een nauwgezette taak die met behulp van ondersteunende, statistische computerprogramma’s wordt uitgevoerd. Het resultaat daarvan bestaat uit heel veel cijfers. En dan vervolgens: de duiding van de resultaten. En ook dat is zo eenvoudig nog niet. Oorzaak-gevolg lijkt vaak logisch, maar een aanname is zo gemaakt.
Zo meten we al jaren een kloof tussen het aanbod en het gebruik van e-health diensten, zoals een e-consult. We nemen ook al jaren aan dat dit een probleem is. Want gevoelsmatig horen aanbod en gebruik dicht bij elkaar te liggen. Tot de discussie over aanbod en gebruik startte; want wat is eigenlijk reëel gebruik? Betekent meer aanbod eigenlijk wel dat het gebruik moet stijgen? Of is er een specifiek percentage gebruikers voor wie een toepassing interessant en relevant is, waarop we ons moeten richten? Een greep uit de vragen die bij het duiden van de antwoorden naar voren komt binnen ons team.

Conclusie

We kwamen tot de slotsom dat er geen ‘juiste’ berekening is, van wat passend gebruik is op het gebied van e-health. Passend gebruik is afhankelijk van de situatie, de aanbieder en de context. Vooral is van belang dat de toepassing relevant is voor de gebruiker. Want als de bestaande situatie niet als problematisch wordt ervaren of ruimte biedt voor verbetering, dan zijn mensen minder snel geneigd om te veranderen.

Gespreksstof genoeg

Deze en andere discussiepunten passeren jaarlijks de revue bij de totstandkoming van de eHealth-monitor. In 2017 hebben we enkele van deze ‘prikkels’ verwerkt in de presentaties die we geven op congressen en events. In 2018 presenteren we de gespreksonderwerpen opnieuw op deze manier zodat deze als basis kunnen dienen voor verdere verdieping. Want als het op e-health aankomt, is er gespreksstof genoeg.

Met vriendelijke groet,

Myrah Wouters, programmamanager eHealth-monitor