​Jaarlijks vinden er tientallen miljoenen laboratoriumonderzoeken plaats. Laboratoriumresultaten worden gebruikt bij medische beslissingen. Bloedwaarden van de schildklierfunctie bijvoorbeeld, zorgen ervoor dat de juiste dosering van het geneesmiddel Thyrax wordt voorgeschreven. 

Laboratoriumgegevens worden tussen verschillende partijen uitgewisseld:

  • Tussen laboratoria en apothekers, huisartsen en specialisten. Voor het vaststellen van ziekten of het volgen van het ziekteverloop;
  • Tussen laboratoria en patiënten. Zij willen hun eigen laboratoriumresultaten inzien of delen met hun zorgverleners;
  • Tussen laboratoria onderling. Laboratoria besteden onderzoeken uit bij gespecialiseerde laboratoria
  • Tussen laboratoria en onderzoeksorganisaties. Om de verspreiding van ziekten te voorkomen worden laboratoriumresultaten gemeld bij onderzoeksinstituten, zoals resistente bacteriën bij het RIVM.

​​Informatiestandaard labuitwisseling

​Voor al deze overdrachtsmomenten heeft Nictiz samen met de verschillende partijen een informatiestandaard ontwikkeld. Deze standaard bestaat uit de berichten Lab2lab, Lab2patiënt, Lab2zorg en Lab2publichealth. Met deze informatiestandaard worden laboratoriumgegevens op een uniforme wijze digitaal uitgewisseld, zodat zorgverleners, patiënten, laboratoriumspecialisten en onderzoekers de gegevens eenduidig kunnen interpreteren. Dit voorkomt fouten en bespaart tijd, omdat handmatig overtypen en eigen interpretaties hiermee overbodig zijn.

De informatiestandaard Labuitwisseling gebruikt als basis de zorginformatiebouwsteen ‘LaboratoriumUitslag’. Deze bouwsteen is in beheer bij Nictiz.

Eenheid van taal

Bij het uitwisselen van laboratoriumgegevens is eenheid van taal essentieel. Het zorgt ervoor dat:

  • Zorgverleners, patiënten, laboratoriumspecialisten en onderzoekers labgegevens zonder eigen vertaaltabellen uitwisselen;
  • Labopdrachten en -resultaten duidelijk zijn bij de zender en ontvanger;
  • Labresultaten uniek gecodeerd zijn met internationaal geldende standaarden: SNOMED-CT, LOINC en UCUM;
  • Er mogelijkheden zijn voor beter onderzoek.

Gebruik wordt gemaakt van de Nederlandse Labcodeset​. Dit is een kernset met labconcepten die opgezet is door de klinisch chemici (NVKC) en de medisch microbiologen (NVMM). Het technische en functioneel beheer van de labcodeset ​wordt gedaan door Nictiz.

Voor uniforme en gestandaardiseerde communicatie tussen medisch microbiologische laboratoria onderling en met het RIVM is er een referentielijst ​met de Nederlandse subset van SNOMED CT micro-organisme codes.

Voor de communicatie van laboratoria naar huisartsen wordt gebruik gemaakt van de NHG-Tabel Diagnostische Bepalingen (tabel 45).

​Status

De informatiestandaard Labuitwisseling is voor de volgende praktijksituaties in gebruik:

  • Laboratoria sturen jaarlijks tientallen miljoenen Lab2zorg-berichten (EDIFACT) naar huisartsen en specialisten.
  • Laboratorium Informatie Systemen plaatsen met het Lab2zorg-bericht (HL7v3 CDA) de labresultaten in uitslagenportalen. Zorgverleners en patiënten hebben hierin online inzage.
  • Het Lab2zorg-bericht (HL7v3 CDA) wordt gebruikt voor het delen van labgegevens tussen huisartsen en ketenzorg-partners voor de behandeling van chronische patiënten.

​Met onze partners worden aan de volgende projecten gewerkt.

Project Eenheid van Taal Antibioticaresistentie

Samen met het RIVM en de NVMM werken we aan het verbeteren en versnellen van het uitwisselen van laboratoriumgegevens tussen medisch microbiologische laboratoria (MML’s). Zowel onderling als ook met de landelijke monitoring- en surveillancesystemen van het RIVM. Om dit te realiseren is een gemeenschappelijke taal ontwikkeld in de vorm van de referentielijst met micro-organisme codes. Dit zorgt ervoor dat gebruikers de vastgelegde informatie op eenzelfde manier interpreteren. Daarnaast zijn samenwerkingsafspraken nodig en aanpassingen aan systemen. In een pilot wordt hiervoor een blauwdruk ontwikkeld. Voor meer informatie zie RIVM​.

Project uniform Lab2zorg-bericht

Met het NHG, de VZVZ en de ICT-leveranciers is de eerste stap gezet om de verschillende Lab2zorg-berichten, die allemaal hetzelfde doel hebben, te vervangen door één bericht. Hiervoor is het Lab2zorg-bericht (HL7v3 CDA) bericht aangepast op basis van de zorginformatiebouwsteen ‘LaboratoriumUitslag’. Dit bericht wordt in een pilot getest.

De berichten EDIFACT en Lab2zorg (HL7v3 query/response) zullen na verloop van tijd door dit nieuwe Lab2zorg-bericht worden vervangen. Hierdoor kunnen alle ICT-systemen met één bericht alle gegevens uniform versturen.

​Beheer

Informatiestandaarden worden beheerd conform de afspraken die beschreven zijn in het generieke model 'Beheer van standaarden in de zorg’. In het beheerproces zijn verschillende rollen conform NEN7522 te onderscheiden. De houderrol wordt in de regel uitgevoerd door organisaties die opdracht gegeven hebben voor het ontwikkelen van de standaard. Nictiz vervult in het proces de rollen functioneel- en technisch beheerder en publiceert in de distributeursrol de informatiestandaard.​


reacties