Update politiek akkoord EHDS
Met 23 jaar ervaring als verpleegkundige en een master in health informatics, begrijp ik de uitdagingen in de gezondheidzorg met betrekking tot effectieve gegevensvastlegging en het hergebruik van gegevens. Zowel voor primaire zorgdoeleinden als voor meervoudig gebruik. Als adviseur binnen Nictiz heb ik dagelijks te maken met deze onderwerpen.
Recentelijk bereikten de Europese Raad en het Europees Parlement een politiek akkoord over de Europese ruimte voor gezondheidsgegevens: de EHDS. Na ruim anderhalf jaar onderhandelingen tussen het Europees Parlement, de Europese commissie en de Raad, en het doorlopen van de triloog, is dit een cruciale mijlpaal in het toewerken naar de EHDS. Die streeft naar verbeterde databeschikbaarheid van gezondheidsgegevens binnen Europa. De verwachting is dat de EHDS in het derde kwartaal van 2024 wordt ondertekend na de Europese verkiezingen in juni. Met een ondertekening van de EHDS eind 2024 zullen eind 2026 en in plateau 2 de eerste verplichtingen gaan gelden. Om de EHDS concreet te maken, heeft de Europese Commissie een aantal onderdelen en activiteiten voor ogen. Een daarvan is de opzet en toepassing van het zogeheten European Electronic Health Record Exchange Format (EEHRxF) in Europa. Dit Europees uitwisselformaat moet de weg vrijmaken voor het beschikbaar maken van gezondheidsgegevens aan Europese burgers en zorgverleners. Hiertoe zijn op Europees niveau diverse initiatieven opgestart. Een daarvan is Extended EHR@EU data space for primary use, in het kort Xt-EHR. Enerzijds worden in dit project gemeenschappelijke elementen gedefinieerd waaraan EPD-systemen moeten voldoen. Dit zodat zij interoperabel zijn met andere EPD-zorgsystemen, waardoor burgers, zorgverleners en onderzoekers makkelijker over de gewenste gezondheidsgegevens kunnen beschikken. Anderzijds worden de Europese vereisten voor EPD-systemen gedefinieerd voor de domeinen patiëntsamenvatting, voorschrijven en verstrekken van geneesmiddelen, medische testuitslagen, medische beelden en verslagen en ontslagbrieven. In afstemming met VWS draagt Nictiz bij aan het uitwerken van deze elementen en vereisten op Europees niveau. Hierin betrekt Nictiz graag de eindgebruikers zodat de Europese elementen en vereisten goed aansluiten op de Nederlandse situatie.
Hoe sluit het aan bij NVS?
Het nationale beleid op databeschikbaarheid is verwoord in de Nationale Visie en Strategie (NVS) op het gezondheidsinformatiestelsel, gepubliceerd op 31 maart 2023. De Visie heeft een horizon tot 2035 en stelt dat data beschikbaar, bereikbaar en bruikbaar moet zijn voor alle betrokkenen in het zorgnetwerk van een burger en voor de burger zelf. Onder de nieuwe regels van de EHDS hebben burgers sneller en gemakkelijker digitaal toegang tot bepaalde gezondheidsgegevens. Het uitgangspunt van de EHDS voor betere databeschikbaarheid sluit goed aan op de Nederlandse stip op de horizon. De NVS werkt toe naar 2035 aan de hand van drie plateaus: interoperabiliteit (2023-2026), betere ondersteuning van netwerkzorg (2027-2030) en geïntegreerde zorg en ondersteuning (2031-2035). Het is dus van belang dat we in de tussenliggende periode goed kijken naar hoe de afspraken uit de EHDS tot uitvoering komen in plateau 2 van de NVS. Zo wordt in de EHDS bijvoorbeeld gesteld dat geharmoniseerde specificaties in de hele EU op dezelfde manier en met dezelfde eisen worden geïmplementeerd om interoperabiliteit op Europees niveau te realiseren.
Kom naar de ICT & Health World Conference!
Op 14, 15 en 16 mei is Nictiz aanwezig op de ICT & Health World Conference. We gaan daar bijvoorbeeld in op hoe we als Nederland bijdragen aan de Europese specificaties die onder de EHDS verplicht worden. Met andere woorden: hoe we toewerken naar de implementatie van de EHDS in Nederland. Ook gaan we in op de Nationale Visie en Strategie en hoe de Nederlandse visie op databeschikbaarheid aansluit bij Europa. Wil jij hierover meedenken? Kom bij ons langs op de ICT & Health World Conference, we gaan graag met je in gesprek!
Open Consultatie HDR
De Europese Commissie heeft in afstemming met het eHealth Network (waar de ministeries van gezondheidszorg en welzijn uit alle EU-lidstaten in participeren) een open consultatie voor het HDR gehouden. Deze is in afstemming met VWS door Nictiz uitgezet in Nederland van 30 juni tot en met 4 augustus 2023. Verschillende partijen hebben gereageerd en reacties gegeven. Nictiz heeft deze Nederlandse reacties gebundeld, met VWS besproken en naar het eHealth Network toegestuurd. Totaal zijn meer dan 700 commentaren (via de EU-lidstaten) binnengekomen. Op Europees niveau is een Task Force HDR opgezet, waarbij experts de commentaren nader hebben bestudeerd. Ook Nictiz was hierbij vertegenwoordigd. Deze experts zijn voorgedragen door de EU-lidstaten.
Onze expert