Architectuur
In het gezondheidsinformatiestelsel gaat een overvloed aan informatie rond. Die informatie is divers en wordt gebruikt of uitgewisseld door een grote verscheidenheid aan gebruikers. En dat in verschillende situaties. Om dat allemaal in goede banen te leiden, zijn talrijke afspraken nodig, met bijzondere en algemene specificaties (standaarden). Op basis daarvan worden informatiesystemen gerealiseerd voor al die gebruikers in hun verschillende situaties.
Met architectuur zorgen we ervoor dat dit ingewikkelde spel van regie en uitvoering effectief, duurzaam, flexibel en vertrouwd kan zijn en blijven.
Het speelveldmodel
Om passende hybride zorg te verlenen is informatie nodig. Het gezondheidsinformatiestelsel zorgt ervoor dat die informatie beschikbaar is en verschillende spelers het kunnen gebruiken. Het speelveldmodel laat zien welke hoofdactiviteiten nodig zijn om het gezondheidsinformatiestelsel zo te laten werken dat informatie ook daadwerkelijk beschikbaar is. In de Nationale Visie en strategie op het gezondheidsinformatiestelsel beschrijven we het gezondheidsinformatiestelsel als een omgeving van duurzaam samenhangende afspraken over het gezamenlijke gebruik. In deze visie introduceren we de hoofdactiviteiten van het gezondheidsinformatiestelsel. Deze hoofdactiviteiten zijn onderdeel van het speelveldmodel.
Uitgebreide uitleg diagram
Infographic die een cyclisch model laat zien voor beleid en uitvoering, opgebouwd uit vier hoofdfasen in een cirkel: rechtsboven “Afspreken” (onder de categorie Regie), rechtsonder “Specificeren”, linksonder “Implementeren” (onder de categorie Middelen) en linksboven “Gebruiken” (onder de categorie Uitvoering).
De fasen zijn verbonden met oranje pijlen die een gesloten loop vormen:
- Van “Afspreken” naar “Specificeren” (naar beneden),
- Van “Specificeren” naar “Implementeren” (naar links),
- Van “Implementeren” naar “Gebruiken” (naar boven),
- Van “Gebruiken” terug naar “Afspreken” (naar rechts).
Elke fase heeft een bijpassend pictogram:
- “Afspreken”: twee handen die elkaar schudden,
- “Specificeren”: een document met pen,
- “Implementeren”: een tandwiel,
- “Gebruiken”: een computerscherm met gebruiker.
Langs de verbindende pijlen staan aanvullende acties:
- Tussen “Afspreken” en “Specificeren”: “opstellen”,
- Tussen “Specificeren” en “Implementeren”: “voorschrijven”,
- Tussen “Implementeren” en “Gebruiken”: “voorzien”,
- Tussen “Gebruiken” en “Afspreken”: “binden” (aangegeven met een wortel-icoon als metafoor voor motivatie).
In het midden van de cirkel staat een hamer-icoon (rechterlijke macht of handhaving) met daaromheen gestippelde paarse lijnen die verwijzen naar twee concepten: “verplichten” en “normeren”, die invloed uitoefenen op de verschillende fasen in het model.
Aan de linkerzijde van de afbeelding staan drie groene labels die de context aangeven: boven “Doelen”, midden (impliciet bij de cyclus) en onder “Middelen”. Boven de cirkel staat “Uitvoering” en rechtsboven “Regie”, die de bovenste fasen kaderen.
De afbeelding visualiseert hoe doelen, regie, uitvoering en middelen samenkomen in een continu proces van afspraken maken, specificeren, implementeren en gebruiken, ondersteund door normering en verplichting.
Het zorginformatiestelsel bestaat in feite uit een ononderbroken kring van vier opeenvolgende hoofdactiviteiten:
- Gebruiken
- Afspreken
- Specificeren
- Implementeren
Uitgebreide uitleg diagram
De afbeelding toont een gelaagd model voor informatieverwerking en informatie-uitwisseling, opgebouwd uit meerdere horizontale lagen. Bovenaan staan twee kolommen: links “informatie verwerken” en rechts “informatie delen”.
Aan de linkerkant van het model staat verticaal “zorginhoud” en onderaan “technologie”, waarmee wordt aangegeven dat de bovenste lagen meer inhoudelijk zijn en de onderste lagen meer technisch.
De bovenste laag (rood) heet “informatie-organisatie” en loopt over beide kolommen heen. Daaronder (oranje) staan twee onderdelen: links “concepten” en rechts “dialogen”.
De volgende laag (geel/oranje) toont drie elementen: links “verwerkte informatie”, in het midden “informatie-bouwstenen” en rechts “gedeelde informatie”, met pijlen die de samenhang aangeven.
Daaronder (groen) staat links “data” en rechts “transactie”, verbonden met een dubbele pijl die uitwisseling suggereert.
De onderste laag (donkergroen) bestaat uit links “verwerkingsinfrastructuur” en rechts “uitwisselingsinfrastructuur”. Onder deze laag staat respectievelijk “bij één verantwoordelijke” (links) en “tussen verantwoordelijken” (rechts).
Het model laat zien hoe informatie zich van technische infrastructuur en data ontwikkelt naar betekenisvolle informatie en organisatie, en hoe verwerking en uitwisseling samenhangen.
Specificatiecanvas
Houvast bij afspraken voor het gezondheidsinformatiestelsel
Voor goede digitale informatievoorziening zijn veel afspraken nodig. Welke specificaties maken die afspraken concreet? En hoe verhouden die specificaties zich tot elkaar? Het specificatiecanvas geeft je inzicht. Het canvas biedt een houvast bij het ontwikkelen van specificaties voor de taal van de zorg, informatiemodellen, opslag in systemen, technische uitwisselspecificaties en infrastructuurspecificaties.